Lees verder
Jeroen van der Tang
Jeroen van der Tang is bij NLdigital is verantwoordelijk voor duurzaamheid en circulariteit. Als Public Policy Manager Duurzaamheid van NLdigital vertegenwoordigt hij de ICT-sector in het bestuur van Stichting OPEN. NLdigital vertegenwoordigt ruim 600 bedrijven uit de digitale sector, waaronder ICT-hardware producenten die deelnemen aan het collectieve systeem voor inzameling en recycling van afgedankte apparaten.
Volgens Van der Tang staat één doel centraal: zorgen dat afgedankte apparaten op een goede manier worden ingezameld en hoogwaardig worden voorbereid voor hergebruik en verwerkt.
“Het begint met realistische doelstellingen en een systeem dat werkt. Maar daarna moet je constant blijven verbeteren: betere inzameling en registratie, meer hergebruik en uiteindelijk meer grondstoffen terugwinnen.”
Van inzameling naar hergebruik
De digitale sector ziet dat er steeds meer aandacht komt voor het opnieuw inzetten van afgedankte apparaten en onderdelen. Waar voorbereiding voor hergebruik vroeger vaak een pilot was, wordt het steeds vaker onderdeel van de standaardpraktijk bij hoogwaardige ICT-apparatuur.
“Je ziet dat we steeds meer doen met wat we inzamelen. Afgedankte apparaten of onderdelen opnieuw gebruiken waar dat kan, en waar dat niet kan, de grondstoffen terugwinnen. Dat begint echt structureel te worden.”
Voorbeelden daarvan zijn initiatieven rond de herinzet van (onderdelen van) laptops en monitoren, waarbij hergebruik steeds vaker mogelijk blijkt.
Eén collectief systeem voor producenten
Van der Tang benadrukt het belang van een collectieve aanpak via Stichting OPEN. Volgens hem laat de verlenging van de algemeen verbindend verklaring (AVV) voor elektrische apparaten zien dat er breed draagvlak is voor één gezamenlijke uitvoeringsorganisatie.
“Het is goed dat er één partij is die de regie heeft en dit efficiënt organiseert. Tegelijkertijd is het belangrijk dat producenten via hun brancheorganisaties betrokken blijven bij beleid en uitvoering.”
Dat is ook nodig gezien de ontwikkelingen in Brussel en Den Haag, zoals nieuwe regelgeving rond circulariteit, uitgebreide producentenverantwoordelijkheid en elektrische apparaten.
“Op veel van die thema’s moet je als producenten met één stem spreken. Dat lukt alleen als je je goed organiseert.”
Kritieke grondstoffen: grote rol voor de ICT-sector
De digitale sector speelt een belangrijke rol in het debat over kritieke grondstoffen (CRMs). Veel van deze materialen worden gebruikt in elektronische apparaten.
“Onze productgroep bevat relatief veel kritieke grondstoffen. Tegelijk vindt de productie vaak buiten Europa plaats. Dat maakt het vraagstuk complex: materialen terugwinnen in en voor Europa is belangrijk, maar onze internationale producenten moeten ook het aandeel recycled content in hun producten verhogen.”
Volgens Van der Tang ligt de prioriteit daarom eerst bij het vergroten van de hoeveelheid grondstoffen die daadwerkelijk wordt teruggewonnen.
“Het belangrijkste is dat we meer terugwinnen dan vandaag. Dat vraagt om investeringen in technologie, onderzoek en samenwerking in Europa.”
Nieuwe blik op de afdankfase
Ook de manier waarop bedrijven naar de afdankfase van producten kijken verandert volgens Van der Tang. Er wordt gelukkig steeds vaker gekeken naar levensduurverlenging en hergebruik van producten voordat deze worden afgedankt. Dit vermindert mogelijk het hergebruikpotentieel na uiteindelijke afdanking ervan en daarom moeten we erg voorzichtig zijn met het formuleren van eventuele hergebruikdoelstellingen in de UPV.
Een voorbeeld is het inzamelen van gebruikte laptops tijdens de coronapandemie. Deze apparaten werden opgeknapt en via maatschappelijke organisaties beschikbaar gesteld aan mensen zonder toegang tot digitale middelen.
“Inmiddels zijn er zo’n 20.000 laptops via dat programma opnieuw ingezet. Dat laat zien dat er ook maatschappelijke waarde zit in hergebruik, naast de circulaire waarde.”
Ook producenten zelf ontwikkelen steeds vaker terugname- en inruilprogramma’s om apparaten en onderdelen opnieuw te gebruiken en in de markt te zetten.
Prioriteiten voor de komende jaren
Voor de komende jaren ziet Van der Tang drie belangrijke prioriteiten: realistische beleidskaders, verdere verbetering van inzameling en meer aandacht voor hergebruik en grondstoffenterugwinning.
“Het belangrijkste is dat we realistische doelstellingen hebben en tegelijkertijd elk jaar laten zien dat we vooruitgang boeken.”
Samen leren van de praktijk
Volgens Van der Tang helpt het als producenten ook zien wat er gebeurt met afgedankte producten. Bezoeken aan sorteercentra, recyclers of verwerkers maken de keten concreet.
“Als producenten zien wat er met hun producten gebeurt in de verwerking, geeft dat veel meer inzicht in de keten. Dat helpt ook bij het gesprek over beleid en circulariteit.”
Meer informatie op www.nldigital.nl